Tags

, , , , , , ,

In de westerse landen staan weinig politiek getinte boodschappen in de mode- en lifestylemagazines. Weliswaar wordt er wel over politici geschreven, maar dat soort berichten zijn meer in de trant dat Mei Li Vos weer een beeldig jurkje aanhad, of dat het kapsel van Jan Peter Balkenende wel érg op dat van Harry Potter lijkt of speculaties waarom Geert Wilders in godsnaam zijn haar zo draagt.

Zo niet in de DDR. Het tijdschrift Sibylle publiceerde in 1963 een juichend artikel over de ‘grootste staatsman’ Walter Ulbricht (1893-1973) ter ere van zijn 70ste verjaardag. Tot 1971 was hij de secretaris-generaal van de SED en daarmee de machtigste man in de DDR.   Volgens Ilse Thiele (1920-2010), de schrijfster van het artikel en de voorzitster van de Demokratischen Frauenbund Deutschland (vrouwenbeweging die het beleid van de SED navolgde) moesten alle vrouwen Ulbricht zeer dankbaar zijn: ‘Wir Frauen verdanken der Partei der Arbeiterklasse und Ihren ersten Sekretär viel- ja alles, was wir mit Recht unser neuen Leben nennen.’  Dat viel wel mee: nu benadrukte Ulbricht wel het belang van vrouwen voor de DDR en hun gelijke rechten, maar de kansen voor mannen en vrouwen waren in de DDR allesbehalve gelijk: zoals al eerder genoemd hadden vrouwen bijvoorbeeld weinig carrièreperspectieven in vergelijking met mannen ondanks het officiële statement van de SED. Ook benadrukte Thiele het volgens haar goede, communistische politieke regime van de SED. Het partijprogramma zou volgens haar een leidraad voor het hele leven zou moeten zijn en niet voor de partij: ‘Diese groβen Fragen der Perspektive sind nicht eine Parteiangelegenheit, sondern eine Sache der gesamten Entwicklung, der glücklichen Zukunft der Menschheit.’ Aan alle fouten en gebreken in die het socialistische partijregime zaten, werd volledig voorbijgegaan.  Hierdoor werd bij alle lezeressen de indruk gewekt dat Ulbricht een geweldig staatsman was en dat het politieke regime zeer gunstig was voor de Oost-Duitse vrouwen.

Walter Ulbricht

Thiele maakte geen deel uit van de redactie van Sibylle en het is onbekend wat de overwegingen van de redactie waren om haar artikel in het tijdschrift op te nemen. Aangezien Thiele de voorzitster was van een organisatie die het partijprogramma volgde van de SED, is het duidelijk dat zij niet per se het standpunt van de redactie verkondigde. Bovendien was Thiele ook lid van het Centraal Comité van de SED en van de vrouwencommissie van het Politbureau van de SED, wat die gedachte alleen maar versterkt.  Omdat het redactiearchief niet beschikbaar is, kan helaas niet worden nagezocht wat de precieze beweegredenen waren om dit stuk te publiceren. Zeker omdat de redactie alleen af en toe vermeldde dat de schaarste kwam door het falende economische beleid, en verder eigenlijk nauwelijks aandacht aan de politiek besteedde (of de politieke richtlijnen zoveel als kon negeerde), lijkt het niet onwaarschijnlijk dat er enige dwang van bovenaf is uitgeoefend om dit artikel te plaatsen.

Ilse Thiele in 1987 op het 12e congres van de Demokratischen Frauenbund Deutschland

Advertenties