Tags

, , , , , , , , , ,

In 1856 kwam de roman Madame Bovary van Gustave Flaubert uit. In deze roman draait het om doktersvrouw Emma, die trouwt met provinciearts Charles Bovary en baalt van haar gezapige leventje. In de romannetjes die zij leest, kwam het leven haar niet zo saai voor! Hierdoor begint zij affaires en leeft zij boven haar stand. Ze koopt allerlei dure dingen die zij zich niet kan veroorloven, wat tot schulden leidt. Uiteindelijk pleegt zij zelfmoord.

Toen de roman uitkwam, werd er een proces aangespannen omdat het boek de zedelijkheid zou aantasten. Flaubert won echter, waardoor zijn roman een enorme hit werd. Het boek is vooral een aanklacht tegen de burgerlijke moraal, de levensstijl van de rijken en Emma’s dromen. Bezit werd in deze tijd steeds meer gebruikt om het onderscheid tussen de verschillende sociale klassen aan te duiden. Emma probeert hier aan mee te doen en koopt zich arm.

Flaubert beschreef in het boek uitgebreid de kleding, die zij koopt. Onderstaande citaten geven een mooi beeld van de mode uit die tijd:

Zij droeg een diep uitgesneden huisjapon, met in de opening tussen de halskraag van het jak een geplooid hemdje met drie gouden knopen. Haar ceintuur bestond uit een koord met zware kwasten en de wreef van haar granaatkleurige muiltjes was getooid met een rozet van brede linten.

Op een gegeven ogenblik wordt het gezin Bovary uitgenodigd voor een bal op het kasteel ‘La Vaubyessard’ van de markies. Emma trekt hiervoor een mooie baljurk aan, die Flaubert als volgt beschreef:

Zij droeg een lichtgele japon, opgesierd met drie tuiltjes dwergroosjes en een toefje groen.

Victoriaanse baljurk uit 1860

Ik vermoed dat bovenstaande foto een aardige weergave is van de jurk die mevrouw Bovary droeg op het bal bij kasteel ‘La Vaubyessard’. In de Victoriaanse tijd waren hoepelrokken (crinolines) in, en het volume was gigantisch.

Zoals jullie zien, was de romanfiguur Emma dus zeer modebewust. In het boek leest zij zelfs een modetijdschrift, Illustration. Ik vermoed dat dit een fictieve titel is, want ik heb nergens het bestaan van dat magazine kunnen ontdekken. Wel verscheen voor het eerst in 1860 het modetijdschrift La Mode Illustrée, maar toen was het boek van Flaubert al gepubliceerd. Tot dusver is het mij onduidelijk welke modetijdschriften de schrijver wel kende. Hij zal het -gezien zijn realistische stijl- ongetwijfeld nagezocht hebben.

La Mode Illustrée (links vermoedelijk uit 1906, rechts uit 1860)

Een modetijdschrift uit 1856, het jaar dat het boek uitgegeven werd, kan ik helaas niet vinden. Maar dit gedigitaliseerde tijdschift uit 1883 geeft wel ongeveer een beeld van de magazines uit de victoriaanse tijd. (En als iemand het wel weet, laat het me vooral weten.)

Of er een Emma in mij schuilt? Een beetje. Ik kan wegdromen bij mooie verhalen en kleding en hou ervan me op te tutten (waar blijven die gala’s?). Ook zorgen dromen ervoor dat je dingen kan waarmaken, maar zaligmakend zijn ze niet. De realiteit is minstens zo interessant, met alle lelijke kanten. Dan waardeer je des te meer wat je wel hebt. Elke dag feest wordt tenslotte ook saai.

Advertenties